Rząd Tomasza Arciszewskiego wobec powstania warszawskiego i PKWN W końcowej fazie wojny, po dymisji Stanisława Mikołajczyka w listopadzie 1944 roku, prezydent Raczkiewicz powołał rząd pod przewodnictwem socjalisty Tomasza Arciszewskiego. Gabinet ten reprezentował postawę nieprzejednaną wobec ZSRR, odrzucając jakiekolwiek ustępstwa terytorialne i polityczne. Jego działalność przypadła na okres utraty realnego wpływu na sytuację w kraju oraz narastającej izolacji na arenie międzynarodowej.
Stosunek do powstania warszawskiego Rząd Arciszewskiego, choć formalnie powstał po upadku powstania, kontynuował linię polityczną popierającą walkę zbrojną w kraju. Wcześniejszy gabinet Stanisława Mikołajczyka autoryzował decyzję o wybuchu Powstania Warszawskiego (1 sierpnia 1944 r.), licząc na to, że samodzielne wyzwolenie stolicy przez Armię Krajową zmusi ZSRR do uznania władzy rządu londyńskiego. Klęska powstania i brak skutecznej pomocy ze strony aliantów zachodnich pogłębiły gorycz w kręgach emigracyjnych. Rząd Arciszewskiego oskarżał ZSRR o celowe wstrzymanie ofensywy na linii Wisły, by umożliwić Niemcom zniszczenie polskich sił niepodległościowych.
Konfrontacja z PKWN i utrata uznania Od lipca 1944 roku na wyzwolonych terenach Polski działał wspierany przez Moskwę Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego (PKWN), który uzurpował sobie prawo do sprawowania władzy. Rząd Arciszewskiego wydał oświadczenie, w którym uznał PKWN za organ uzurpatorski i agenturalny, niemający mandatu społecznego. Mimo jednoznacznego stanowiska, alianci zachodni (Wielka Brytania i USA) dążyli do porozumienia ze Stalinem. 5 lipca 1945 roku mocarstwa te uznały Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej w Warszawie, jednocześnie wycofując uznanie dyplomatyczne dla rządu Tomasza Arciszewskiego. Od tego momentu władze RP na uchodźstwie utraciły status podmiotu prawa międzynarodowego, kontynuując działalność jedynie jako reprezentacja polityczna emigracji.