ὡς () hōsRodrigo Hernáiz, Causal clauses as source of sentential complementation: cross-linguistic evidence and methodological issues, „Linguistics Vanguard” 2024, s. 3.
greka klasyczna: Geoffrey Horrocks, Greek: A History of the Language and its Speakers, Centrum Języka Greckiego.
przysłówek (1.1) jak, tak jakThomas Dwight Goodell, A School Grammar of Attic Greek, §§ 632–637, Dickinson College Commentaries. (1.2) w pytaniu zależnym: jak, w jaki sposób (1.3) przed liczebnikiem lub określeniem stopnia: około, mniej więcejHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, §§ 2988–3003. (1.4) w połączeniu ze stopniem najwyższym: jak naj…, możliwie (1.5) z imiesłowem; przedstawia okoliczność z punktu widzenia podmiotu: jako, jakoby, rzekomo, w przekonaniu, żeThomas Dwight Goodell, A School Grammar of Attic Greek, §§ 593c–594, Dickinson College Commentaries. (1.6) z imiesłowem czasu przyszłego z zamiarem, aby (1.7) w wykrzyknieniach jakże przyimek z biernikiem (2.1) przed nazwą osoby do, kuStephen Nimis i Evan Hayes, Lysias 24.20, Dickinson College Commentaries. spójnik podrzędny (3.1) że (3.2) wprowadza zdanie celu lub zdanie dopełnieniowe po czasownikach oznaczających staranie aby, żeby (3.3) ponieważ, skoro (3.4) gdy, kiedy, po tym jak (3.5) wprowadza zdanie skutkowe tak że, wskutek czego
(1.1) Ἐκέλευσε τοὺς Ἕλληνας, ὡς νόμος αὐτοῖς εἰς μάχην, οὕτω ταχθῆναι καὶ στῆναι.Ksenofont, Anabasis 1.2.15. → Rozkazał Grekom ustawić się i stanąć tak jak nakazywał im zwyczaj przed bitwą. (1.1) πιστὸς ἦν, ὡς ὑμεῖς ἐπίστασθε.Ksenofont, Anabasis 3.3.2. → Był wierny, jak wy wiecie. (1.1) γενηθήτω τὸ θέλημα σου, ὡς ἐν οὐρανῷ καὶ ἐπὶ γῆς.Ewangelia według Mateusza 6,10. → niech się stanie Twoja wola, jak w niebie, tak i na ziemi. (1.2) Ἀπήγγειλε τὴν κρίσιν Ὀρόντᾳ, ὡς ἐγένετο.Ksenofont, Anabasis 1.6.5. → Oznajmił Orontesowi, jak zapadł wyrok. (1.2) ἄκουσον ὡς ἐρῶ.Sofokles, Król Edyp 547. → Posłuchaj, jak to powiem. (1.2) οἶσθʼ ὡς ποίησον;Sofokles, Król Edyp 543. → Wiesz jak — zrób to. (1.3) Σωκράτης δὲ ὁ Ἀχαιὸς ὁπλίτας ἔχων ὡς πεντακοσίους.Ksenofont, Anabasis 1.2.3. → Sokrates zaś, Achajczyk, miał około pięciuset hoplitów. (1.3) Ἐντεῦθεν ἐπεὶ σκότος ἐγένετο Μιλτοκύθης μὲν ὁ Θρᾷξ ἔχων τούς τε ἱππέας τοὺς μεθʼ ἑαυτοῦ εἰς τετταράκοντα καὶ τῶν πεζῶν Θρᾳκῶν ὡς τριακοσίους ηὐτομόλησε πρὸς βασιλέα.Ksenofont, Anabasis 2.2.7. → Stamtąd, gdy zapadła ciemność, Miltochytes Trak, mając przy sobie do czterdziestu jeźdźców i około trzystu trackich piechurów, zbiegł do króla. (1.3) Μετὰ δὲ τὴν Αἰθάλειαν νῆσός ἐστιν ἀπέχουσα μὲν ταύτης ὡς τριακοσίους σταδίους.Diodor Sycylijski, Biblioteka historyczna 5.13.3. → po Elbie znajduje się wyspa oddalona od niej o około trzysta stadiów. (1.4) τὴν δὲ Ἑλληνικὴν δύναμιν ἥθροιζεν ὡς μάλιστα ἐδύνατο ἐπικρυπτόμενος.Ksenofont, Anabasis 1.1.6. → Siły greckie zaś gromadził, ukrywając to jak najlepiej potrafił. (1.4) ἵνα ὡς πλεῖστον ἀποσπάσωμεν τοῦ βασιλικοῦ στρατεύματος.Ksenofont, Anabasis 2.2.12. → Abyśmy oddalili się od królewskiego wojska jak najdalej. (1.4) ἀκούσαντες ταῦτα οἱ στρατιῶται ἥσθησάν τε καὶ ἐψηφίσαντο πλεῖν αὐτὸν ὡς τάχιστα.Ksenofont, Anabasis 5.1.4. → Usłyszawszy to, żołnierze ucieszyli się i postanowili, by on odpłynął jak najszybciej. (1.5) Τὴν χώραν ἐπέτρεψε διαρπάσαι τοῖς Ἕλλησιν ὡς πολεμίαν οὖσαν.Ksenofont, Anabasis 1.2.19. → Pozwolił Grekom złupić kraj jako wrogi. (1.5) Ἔλεγε θαρρεῖν ὡς καταστησομένων τούτων εἰς τὸ δέον.Ksenofont, Anabasis 1.3.8. → Mówił, by zachowali otuchę, w przekonaniu, że te sprawy ułożą się należycie. (1.5) Σωκράτης ηὔχετο πρὸς τοὺς θεοὺς ἁπλῶς τἀγαθὰ διδόναι, ὡς τοὺς θεοὺς κάλλιστα εἰδότας.Ksenofont, Wspomnienia o Sokratesie 1.3.2. → Sokrates modlił się do bogów, by po prostu dawali to, co dobre, w przekonaniu, że bogowie wiedzą najlepiej. (1.6) συλλαμβάνει Κῦρον ὡς ἀποκτενῶν.Ksenofont, Anabasis 1.1.3. → Pojmuje Cyrusa z zamiarem zabicia go. (1.6) ἦλθον ἐπί τινα τῶν δοκούντων σοφῶν εἶναι, ὡς ἐνταῦθα ἐλέγξων τὸ μαντεῖον.Platon, Obrona Sokratesa 21c. → Przyszedłem do jednego z ludzi uchodzących za mądrych z zamiarem obalenia tam wyroczni. (1.7) ὡς καλόν.Menander, Tarcza 34. → Jakże piękne! (2.1) τῶν ὡς ἐμὲ εἰσιόντων. → spośród tych, którzy przychodzą do mnie. (3.1) Οὔποτε ἐρεῖ οὐδεὶς ὡς ἐγὼ τὴν τῶν βαρβάρων φιλίαν εἱλόμην.Ksenofont, Anabasis 1.3.5. → nikt nigdy nie powie, że ja wybrałem przyjaźń barbarzyńców. (3.1) ὡς δὲ τοῦτο οὕτως ἔχει, πειράσομαι καὶ ὑμῖν ἐπιδεῖξαι.Platon, Obrona Sokratesa 24c. → A że tak się sprawy mają, spróbuję wykazać również wam. (3.1) Τισσαφέρνης διαβάλλει τὸν Κῦρον πρὸς τὸν ἀδελφὸν ὡς ἐπιβουλεύοι αὐτῷ.Ksenofont, Anabasis 1.1.3. → Tissafernes oczernia Cyrusa przed jego bratem, mówiąc, że ten knuje przeciw niemu. (3.2) Δεῖ θεοῖς δοῦναι δίκην, ὡς ἂν διδαχθῇ.Ajschylos, Prometeusz w okowach 9–10. → Musi ponieść karę wobec bogów, aby się nauczył. (3.2) ὡς δʼ ἂν μάθῃς ὅτι οὐδʼ ἂν ὑμεῖς δικαίως ἐμοὶ ἀπιστοίητε, ἀντάκουσον.Ksenofont, Anabasis 2.5.16. → Abyś zaś pojął, że wy również nie moglibyście słusznie nie ufać mnie, wysłuchaj z kolei. (3.2) Ἱκόμην τὸ Πυθικὸν μαντεῖον, ὡς μάθοιμʼ ὅτῳ τρόπῳ πατρὶ δίκας ἀροίμην. → Przybyłem do pytyjskiej wyroczni, aby dowiedzieć się, w jaki sposób mógłbym pomścić ojca. (3.3) Δέομαι σοῦ παραμεῖναι ἡμῖν, ὡς ἐγὼ οὐδʼ ἂν ἑνὸς ἥδιον ἀκούσαιμι.Platon, Protagoras 335d. → Proszę cię, zostań z nami, ponieważ nikogo nie słuchałbym chętniej. (3.3) … ὡς οὔ τις μέμνηται Ὀδυσσῆος θείοιο λαῶν οἷσιν ἄνασσε.Homer, Odyseja 5.11–12. → Skoro nikt z ludu, którym władał, nie pamięta boskiego Odyseusza. (3.4) ὁ δʼ ὡς ἀπῆλθε βουλεύεται.Ksenofont, Anabasis 1.1.4. → Gdy odszedł, zaczął się naradzać. (3.4) ὡς εἶδε Κλέαρχον διελαύνοντα, ἵησι τῇ ἀξίνῃ.Ksenofont, Anabasis 1.5.12. → Kiedy zobaczył Klearchosa przejeżdżającego, rzucił w niego toporem. (3.4) οἱ δὲ ὡς ἤκουσαν, ὥσπερ συὸς ἀγρίου ἢ ἐλάφου φανέντος, ἵενται ἐπʼ αὐτόν.Ksenofont, Anabasis 5.7.24. → Oni zaś, gdy usłyszeli, rzucili się na niego, jakby ukazał się dzik lub jeleń.
(1.3) ὡς + liczebnik lub określenie stopnia (1.4) ὡς + stopień najwyższy (1.5) ὡς + imiesłów (1.6) ὡς + imiesłów czasu przyszłego (2.1) ὡς + osoby (3.1) ὡς + tryb oznajmujący lub tryb życzący (3.2) ὡς (ἄν) + tryb łączący; ὡς + tryb życzący (3.3-4) ὡς + tryb oznajmujący (3.5) ὡς + bezokolicznik lub forma osobowa czasownika
(1.4) ὡς μάλιστα • ὡς πλεῖστον • ὡς τάχιστα
ὥς
od ὅς
nie mylić z ὥς „tak, w ten sposób”
hasło „ὡς” w słownikach dostępnych w serwisie Logeion