ἐς ()
es
przyimek (1.1) z ; o kierunku lub celu ruchu: do, w, na, kuHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, § 1686, AlpheiosD.B. Monro, A Grammar of the Homeric Dialect, § 222, Dickinson College CommentariesRichard John Cunliffe, A Lexicon of the Homeric Dialect, hasło „εἰς, ἐς”, Scaife ATLAS (1.2) z ; w określeniach czasu, wskazując granicę, termin lub przewidywany okres: do, aż do, na, w (1.3) z ; przy określeniach liczby, ilości lub miary: do, około (1.4) z ; o celu, przeznaczeniu lub zamierzonym rezultacie: do, na, dla, w celu
(1.1) πέμψω δʼ ἐς Σπάρτην τε καὶ ἐς Πύλον ἠμαθόεντα → wyślę zaś do Sparty i do piaszczystego PylosHomer, Ὀδύσσεια 1,93, Scaife ATLAS (1.1) ἐς Σικελίαν ἐλθεῖν → przybyć do SycyliiTukidydes, Ἱστορίαι 6,2,5, Scaife Viewer (1.1) ἐς Κυρήνην ἐσώθησαν → ocaleli, docierając do CyrenyTukidydes, Ἱστορίαι 1,110,1, Scaife Viewer (1.2) ὣς τότε μὲν πρόπαν ἦμαρ ἐς ἠέλιον καταδύντα → tak wtedy przez cały dzień aż do zachodu słońcaHomer, Ἰλιάς 1,601, Scaife Viewer (1.2) ἐπιμεῖναι ἐς αὔριον → pozostać aż do jutraHomer, Ὀδύσσεια 11,351, Scaife ATLAS (1.2) καὶ φάτʼ ἐλεύσεσθαι ἢ ἐς θέρος ἢ ἐς ὀπώρην → i mówił, że przyjdzie albo latem, albo jesieniąHomer, Ὀδύσσεια 14,384, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.3) ἐς τετρακοσίους → około czterystuTukidydes, Ἱστορίαι 3,107,3, Scaife Viewer (1.3) ἐς πεντακοσίους καὶ χιλίους → około tysiąc pięćsetTukidydes, Ἱστορίαι 5,6, Scaife Viewer (1.3) ἐς ὀκτακοσίους → około ośmiusetTukidydes, Ἱστορίαι 7,32, Scaife Viewer (1.4) ἐς πόλεμον ἅμα λαῷ θωρηχθῆναι → uzbroić się do walki razem z wojskiemHomer, Ἰλιάς 1,226, Scaife ATLAS (1.4) παρασκευάζεσθαι τε ἐς τὸν πόλεμον → przygotowywać się do wojnyTukidydes, Ἱστορίαι 2,13,2, Scaife Viewer (1.4) ἐς ἀπόδειξιν τοῦ περιέσεσθαι τῷ πολέμῳ → dla wykazania, że zwycięży w wojnieTukidydes, Ἱστορίαι 2,13,9, Scaife Viewer
ἐς jest wariantem εἰς. Obie formy występują w poezji; w wydaniach Tukidydesa zwyczajowo drukowane jest ἐς, jednak staroattycki zapis ΕΣ używany w V w. p.n.e. nie pozwala jednoznacznie rozstrzygnąć, czy odpowiadał formie ἐς, czy εἰς. W IV w. p.n.e. rozpowszechniony był zapis ΕΙΣ u Homera Cunliffe wyodrębnia również rzadkie konstrukcje ἐς / εἰς z ; część z nich może być objaśniana elipsą rzeczownika, jednak według słownika takie objaśnienie nie obejmuje wszystkich przykładów w dialektach arkadyjskim i cypryjskim występuje również forma ἐς odpowiadająca ἐξ i łącząca się z ; jest to odrębne użycie dialektalne od omawianego tutaj ἐς = εἰςHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, § 1688, Alpheios