οὕτω ()
hoútō
przysłówek wskazujący; οὕτως, używany zwykle przed spółgłoskąHenry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, A Greek-English Lexicon, hasło „οὕτως”, Scaife ATLASHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, §§ 341, 346, Alpheios (1.1) tak, w ten sposób, w taki sposób, następująco (1.2) tak, tak bardzo, do tego stopnia (1.3) wtedy, dopiero wtedy, następnie (1.4) zatem, więc, wobec tego
(1.1) Ἀλλ᾽, ἦν δ᾽ ἐγώ, οὕτω χρὴ ποιεῖν, εἴ σοι δοκεῖ. → ale, powiedziałem, tak trzeba zrobić, jeśli ci się podoba.Platon, Πρωταγόρας 362a, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.1) ὁ δὲ Κλέαρχος εἶπεν· Ἀλλ᾽ οὕτω χρὴ ποιεῖν. → Klearchos zaś powiedział: tak trzeba zrobić.Ksenofont, Κύρου Ἀνάβασις 2,2,2, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.1) ταῦτ᾽ ἀκούσαντες οἱ στρατηγοὶ καὶ λοχαγοὶ ἀπῆλθον καὶ ἐποίουν οὕτω. → usłyszawszy to, wodzowie i dowódcy oddziałów odeszli i postępowali tak.Ksenofont, Κύρου Ἀνάβασις 2,2,5, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.2) Καὶ οὕτω καλός τις ὁ ξένος ἔδοξέν σοι εἶναι, ὥστε τοῦ Κλεινίου ὑέος καλλίων σοι φανῆναι; → i czy ten cudzoziemiec wydał ci się tak piękny, że wydał ci się piękniejszy od syna Kleiniasa?Platon, Πρωταγόρας 309c, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.2) καλὸν δ᾽ οὕτω ἐγὼν οὔ πω ἴδον ὀφθαλμοῖσιν. → tak pięknego jeszcze nie widziałem swoimi oczami.Homer, Ἰλιάς 3,169, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.2) μνημείου γὰρ οὐδεὶς οὕτω πλούσιος ὢν καλοῦ τεύξεται. → bo nikt, choćby był tak bogaty, nie zdobędzie pięknego pomnika.Ksenofont, Ἑλληνικά 2,4,17, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.3) ὡς δὲ Μαρδόνιος ἀπέθανε […] οὕτω δὴ καὶ οἱ ἄλλοι ἐτράποντο. → gdy Mardonios zginął […], wtedy i pozostali uciekli.Herodot, Ἱστορίαι 9,63,2, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.3) ἐπείτε δὲ οὐδὲ ταῦτα ἔτι εἶχον, οὕτω δὴ ὑπὸ νύκτα οἴχοντο ἀποδράντες. → kiedy zaś już nawet tego nie mieli, wtedy nocą uciekli.Herodot, Ἱστορίαι 9,118,1, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.3) νῦν δέ, ἐπειδὴ περιελήλυθε ὁ πόλεμος καὶ ἀπῖκται ἐς ὑμέας, οὕτω δὴ Γέλωνος μνῆστις γέγονε. → teraz zaś, kiedy wojna dotarła do was, dopiero wtedy przypomnieliście sobie o Gelonie.Herodot, Ἱστορίαι 7,158,3, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.4) καὶ οὕτω δὴ συμβαίνει ἀγαθὸν φύλακα ἀδύνατον γενέσθαι. → i zatem wynika, że powstanie dobrego strażnika jest niemożliwe.Platon, Πολιτεία 375d, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.4) οὕτω δὴ τὸ δεύτερον Ἰωνίη ἐδεδούλωτο. → tak więc Jonia została zniewolona po raz drugi.Herodot, Ἱστορίαι 1,169,2, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.4) οὕτω δὴ καὶ τὰ μὲν δίκαια πράττοντες δίκαιοι γινόμεθα. → tak więc, dokonując sprawiedliwych czynów, stajemy się sprawiedliwi.Arystoteles, Ἠθικὰ Νικομάχεια 2,1, 1103b, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας
(1.1) ὥσπερ …, οὕτω καὶ … → tak jak …, tak również … (1.2) οὕτω + przymiotnik lub przysłówek + ὥστε … → tak …, że … (1.3) po poprzedzającym zdaniu podrzędnym lub konstrukcji imiesłowowej może wprowadzać następnik: wtedy, następnie (1.4) w funkcji wnioskującej: zatem, więc, wobec tego
οὗτος, οὕτως, οὑτωσί, οὑτωσίν
od οὗτος.
(1.1-4) οὕτω jest używane zwykle przed spółgłoską, natomiast οὕτως zwykle przed samogłoską; οὕτως może jednak występować również przed spółgłoską, a w epice i prozie jońskiej οὕτω jest poświadczone także przed samogłoską. (1.1-4) W attyckim występuje także forma wzmocniona οὑτωσί; poświadczone jest również οὑτωσίν.