ἀκούω ()
akoúō
czasownik (1.1) słyszeć, usłyszećHenry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, A Greek-English Lexicon, hasło „ἀκούω”, Scaife ATLAS (1.2) słyszeć o kimś lub czymś; wiedzieć o kimś lub czymś ze słyszenia (1.3) słuchać, przysłuchiwać się (1.4) być posłusznym, usłuchać (1.5) słyszeć ze zrozumieniem, rozumieć to, co się słyszy (1.6) być nazywanym, uchodzić za; mieć dobrą lub złą opinię
(1.1–6) koniugacja I; formy podstawowe: ἀκούω, ἀκούσομαι, ἤκουσα, ἀκήκοα, ἤκουσμαι, ἠκούσθην
(1.1) καὶ δὴ δοῦπον ἄκουσε ποτὶ σπιλάδεσσι θαλάσσηςHomer, Odyseja 5.401, Scaife ATLAS → i wtedy usłyszał huk morza uderzającego o skały (1.1) οἰκτροτάτην δʼ ἤκουσα ὄπα Πριάμοιο θυγατρόςHomer, Odyseja 11.421, Scaife ATLAS → usłyszałem zaś najbardziej żałosny głos córki Priama (1.1) ταῦτα δʼ ἐγὼν ἤκουσα Καλυψοῦς ἠυκόμοιοHomer, Odyseja 12.389, Scaife ATLAS → to zaś ja usłyszałem od pięknowłosej Kalipso (1.2) νῆσός τις Συρίη κικλήσκεται, εἴ που ἀκούειςHomer, Odyseja 15.403, Scaife ATLAS → jest pewna wyspa zwana Syrią, jeśli może o niej słyszałeś (1.2) Ἀτρεΐδην δὲ καὶ αὐτοὶ ἀκούετε, νόσφιν ἐόντεςHomer, Odyseja 3.193, Scaife ATLAS → o Atrydzie zaś i wy sami słyszycie, choć jesteście daleko (1.2) τὸν δὲ περὶ αὐτοῦ ἤκουον λόγον ἐν Προκοννήσῳ καὶ Κυζίκῳ, λέξωHerodot, Dzieje 4.14.1, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας → opowiem zaś opowieść o nim, którą usłyszałem w Prokonnezie i Kyzikos (1.3) ἥατʼ ἀκούοντες· ὁ δʼ Ἀχαιῶν νόστον ἄειδεHomer, Odyseja 1.326, Scaife ATLAS → siedzieli słuchając; on zaś śpiewał o powrocie Achajów (1.3) σοὶ δʼ ἐπιτολμάτω κραδίη καὶ θυμὸς ἀκούεινHomer, Odyseja 1.353, Scaife ATLAS → niech twoje serce i duch odważą się słuchać (1.3) ἔστω, ἐπεὶ τόδε καλὸν ἀκουέμεν ἐστὶν ἀοιδοῦHomer, Odyseja 1.370, Scaife ATLAS → niech tak będzie, skoro dobrze jest słuchać pieśniarza (1.4) Ἀργεῖοι κατὰ μοῖραν ἀκούοντες βασιλῆοςHomer, Iliada 19.256, Scaife ATLAS → Argejczycy należycie słuchali króla (1.4) Φαιήκεσσιν ἄνασσε, θεοῦ δʼ ὣς δῆμος ἄκουενHomer, Odyseja 7.11, Scaife ATLAS → panował nad Feakami, a lud był mu posłuszny jak bogu (1.4) αἴ κʼ ἐθέλῃσʼ εἰπόντος ἀκουέμενHomer, Iliada 6.281, Scaife ATLAS → jeśli zechce usłuchać mówiącego (1.5) κλύοντες οὐ ἤκουονAjschylos, Prometeusz w okowach 448, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας → słysząc, nie rozumieli (1.5) διὰ τὸ μὴ πάντας πάντων ἀκούειν, Ἕλληνας βαρβάρων καὶ βαρβάρους ἙλλήνωνSextus Empiricus, Adversus mathematicos 1.37, Internet Archive → ponieważ nie wszyscy rozumieją wszystkich: Grecy barbarzyńców i barbarzyńcy Greków (1.6) νῦν κόλακες καὶ θεοῖς ἐχθροὶ […] ἀκούουσινDemostenes, O wieńcu 18.46, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας → teraz nazywani są pochlebcami i wrogami bogów (1.6) ἀκούσομαι μὲν ὡς ἔφυν οἴκτου πλέως πρὸς τοῦδ᾽Sofokles, Filoktet 1074, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας → będę uchodził przez niego za pełnego litości z natury (1.6) ἄμεινον ἤκουονTukidydes, Wojna peloponeska 3.82.4, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας → mieli lepszą opinię
(1.1) z biernikiem lub dopełniaczem; osoba, od której coś się słyszy, w dopełniaczu (1.2) z dopełniaczem; także περί + dopełniacz, z imiesłowem, bezokolicznikiem lub zdaniem z ὅτι / ὡς (1.3) bez dopełnienia lub z dopełniaczem, rzadziej z celownikiem (1.4) z dopełniaczem (1.6) z orzecznikiem lub bezokolicznikiem; często z εὖ, κακῶς, ἄμεινον lub ἄριστα
rdzeń ἀ-κοϝ-; por. κοέω