ὥσπερ ()

hōsper

przysłówek (1.1) jak, tak jak, podobnie jakHenry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, A Greek-English Lexicon, hasło „ὥσπερ”, Scaife ATLASThomas Dwight Goodell, A School Grammar of Attic Greek, § 637, Dickinson College Commentaries (1.2) jakby, jak gdyby, niejako, że tak powiem

(1.1) ζῆν, ὥσπερ ἤδη ζῇς, ἄνευ σωτηρίας. → żyć tak jak już żyjesz, bez ocaleniaSofokles, Φιλοκτήτης 1395–1396, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.1) πέπεισμαι σὲ μᾶλλον ἀποθανεῖν ἂν ἑλέσθαι ἢ ζῆν ὥσπερ ἐγώ. → jestem przekonany, że wolałbyś raczej umrzeć niż żyć tak jak jaKsenofont, Ἀπομνημονεύματα 1.6.4, Scaife Viewer, Perseus Digital Library (1.1) ἵν᾽ αὖ καὶ ἐγὼ τὴν ἡμετέραν τέχνην τιμήσω ὥσπερ Ἐρυξίμαχος τὴν αὑτοῦ. → żeby z kolei i ja uczcił naszą sztukę, tak jak Eryksimachos swojąPlaton, Συμπόσιον 196e, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.2) ἀλλ᾽ ὥσπερ ἐγγελῶσα τοῖς ποιουμένοις. → lecz jak gdyby drwiąc z tego, co czynionoSofokles, Ἠλέκτρα 277, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (1.2) ὥσπερ ἐντεταμένου τοῦ σώματος ἡμῶν καὶ συνεχομένου ὑπὸ θερμοῦ καὶ ψυχροῦ. → jak gdyby nasze ciało było napięte i utrzymywane przez ciepło i zimnoPlaton, Φαίδων 86b–c, Wikisource (1.2) ἐκεῖνοι μὲν οὖν σιωπῆι ἐδείπνουν, ὥσπερ τοῦτο ἐπιτεταγμένον αὐτοῖς ὑπὸ κρείττονός τινος. → oni więc jedli w milczeniu, jak gdyby zostało im to nakazane przez kogoś potężniejszegoKsenofont, Συμπόσιον 1.11, Bibliotheca Augustana, Hochschule Augsburg

(1.1) wprowadza człon lub zdanie porównawcze; występuje m.in. w konstrukcjach korelacyjnych ὥσπερ … οὕτω … → „tak jak…, tak…” oraz ὥσπερ καὶ …, οὕτω καὶ … → „tak jak również…, tak również…” (1.2) często z imiesłowem, wprowadzając porównanie hipotetyczne: ὥσπερ + imiesłów → „jak gdyby…”, „jakby…”

ὡς + περ; forma wzmocniona ὡςAnatole Bailly, Dictionnaire grec-français, hasło „ὥσπερ”, s. 982, Wikisource

spotykany również zapis rozdzielny ὥς περ — o tym samym znaczeniu: „jak”, „tak jak”