ὁπότε ()
hopóte
przysłówek względny; w funkcji spójnika podrzędnegoHenry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, A Greek-English Lexicon, hasło „ὁπότε”, Scaife ATLAS.Thomas Dwight Goodell, A School Grammar of Attic Greek, §§ 236–241, Dickinson College Commentaries. (1.1) kiedy, gdy, ilekroć (1.2) skoro, ponieważHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, § 2240, Alpheios.
(1.1) ἃ ἐκεῖνος ἐθήρευεν ἀπὸ ἵππου, ὁπότε γυμνάσαι βούλοιτο ἑαυτόν τε καὶ τοὺς ἵππους.Ksenofont, Κύρου Ἀνάβασις 1.2.7, E.C. Marchant (red.), Xenophontis Opera omnia, t. III, Scaife Viewer. → na które on polował konno, ilekroć chciał ćwiczyć siebie i konie. (1.1) τούτους ἔδει ὁπότε τις διψῴη λαβόντα εἰς τὸ στόμα μύζειν.Ksenofont, Κύρου Ἀνάβασις 4.5.27, E.C. Marchant (red.), Xenophontis Opera omnia, t. III, Scaife Viewer. → Ilekroć ktoś był spragniony, musiał wziąć je do ust i ssać. (1.1) ὁπότε δὲ τις φιλοφρονούμενός τῳ βούλοιτο προπιεῖν, εἷλκεν ἐπὶ τὸν κρατῆρα.Ksenofont, Κύρου Ἀνάβασις 4.5.32, E.C. Marchant (red.), Xenophontis Opera omnia, t. III, Scaife Viewer. → Ilekroć ktoś chciał życzliwie wypić za kogoś, ciągnął go do krateru. (1.2) χαλεπὰ μὲν τὰ παρόντα, ὁπότε ἀνδρῶν στρατηγῶν τοιούτων στερόμεθα.Ksenofont, Κύρου Ἀνάβασις 3.2.2, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη”. → Obecne położenie jest trudne, skoro jesteśmy pozbawieni takich dowódców. (1.2) ὁπότε δὴ τοίνυν ἐνταῦθά ἐσμεν τοῦ λόγου, τόδε ἀποκρινώμεθα.Platon, Νόμοι 895c, John Burnet (red.), Platonis Opera, Scaife Viewer. → Skoro zatem jesteśmy w tym miejscu wywodu, odpowiedzmy na to. (1.2) μέγας δὴ σύγε, ὦ Φεραύλα, ὁπότε γε καὶ ἡμῖν τάξεις ἃ ἂν δέῃ ποιεῖν.Ksenofont, Κύρου Παιδεία 8.3.7, W. Miller (red.), Scaife Viewer. → Wielkim doprawdy człowiekiem jesteś, Feroulasie, skoro nawet nam będziesz wyznaczał, co należy robić.
(1.1) wprowadza zdania czasowe; w połączeniu z ἄν i trybem łączącym tworzy ὁπόταν; z trybem łączącym ma znaczenie wyłącznie czasoweThomas Dwight Goodell, A School Grammar of Attic Greek, § 627, Dickinson College Commentaries. (1.1) przy powtarzających się czynnościach w przeszłości może występować z trybem życzącymHerbert Weir Smyth, A Greek Grammar for Colleges, § 2414, Alpheios. (1.1) może wprowadzać pytanie zależne w znaczeniu „kiedy” (1.2) jako spójnik przyczynowy zasadniczo z trybem oznajmującym
(1.1) ὁπότε jest czasowym korelatem πότε i jest używane podobnie do ὅτε, ale zasadniczo ma mniej określone znaczenie; w klasycznej prozie attyckiej ὅτε jest zwykle używane w odniesieniu do jednego określonego momentu, natomiast ὁπότε m.in. przy nieokreślonych lub powtarzających się okolicznościach warianty: epicki ὁππότε, joński ὁκότε, cyrenejski ὁπόκα, dorycki ὁππόκα