ἀπορρέω ()
aporréō
czasownik (1.1) odpływać, spływać, wypływać, wyciekać, ściekać; wydobywać się, emanowaćHenry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, A Greek-English Lexicon, wyd. 9, hasło „ἀπορρέω”, Oxford: Clarendon Press 1940, Scaife ATLAS (1.2) odpadać, opadać, odrywać się, osypywać się (1.3) zanikać, przemijać, niknąć, ginąć, podupadać (1.4) o osobach: odłączać się, oddalać się, odpadać od, opuszczać, wymykać się
(1.1-4) czasownik I koniugacji; . Czasownik jest złożeniem ῥέω, którego temat ῥευ- traci υ między samogłoskami; nie należy go zatem odmieniać mechanicznie według wzorca zwykłych czasowników kontraktowych na -έω.Thomas Dwight Goodell, A School Grammar of Attic Greek, § 257b, „The Ω-Conjugation: Vowel Verbs, Not Contracting”, red. Meagan Ayer i in., Dickinson College Commentaries, 2018Eric Casey, Evan Hayes, Stephen Nimis (red.), Lucian: A True Story, „Verb List”, hasła „ῥέω” i „ἀπορρέω”, Dickinson College Commentaries, 2023 poświadczone formy pozaprezentowe obejmują m.in. czas przyszły ἀπορρεύσω i ἀπορρυήσομαι oraz aoryst ἀπερρύην i ἀπέρρευσα.
(1.1) ἀπορρέει δὲ ἀπ᾽ αὐτοῦ παχὺ καὶ μέλαν. → Wypływa zaś z niego coś gęstego i czarnego.Herodot, Historiae 4,23,3, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, Μνημοσύνη (1.1) παρὰ δὲ τὴν ῥίζαν ἑκάστην ἀπέρρει σταγὼν οἴνου διαυγοῦς. → przy każdym korzeniu zaś wypływała kropla klarownego wina.Lucjan, Verae historiae 1,7, Dickinson College Commentaries (1.1) φλόγα τῶν σωμάτων ἑκάστων ἀπορρέουσαν. → płomień emanujący z każdego ciała.Platon, Timaeus 67c, Scaife Viewer, Perseus Digital Library (1.2) σάρκες δ᾽ ἀπ᾽ ὀστέων ὥστε πεύκινον δάκρυ γνάθοις ἀδήλοις φαρμάκων ἀπέρρεον. → ciało zaś odpadało od kości jak sosnowa żywica pod niewidzialnymi szczękami trucizny.Eurypides, Medea 1200–1201, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, Μνημοσύνη (1.2) φήσας δ᾽ ἀπορρεῖν τὰ φύλλα τῶν στεφάνων. → twierdząc zaś, że liście wieńców odpadają.Demostenes, Κατὰ Ἀνδροτίωνος 70, Βικιθήκη (1.2) τὴν δὲ αἰτία τῆς τῶν πτερῶν ἀποβολῆς, δι᾽ ἣν ψυχῆς ἀπορρεῖ, λάβωμεν. → Rozważmy zaś przyczynę utraty skrzydeł, przez którą one odpadają od duszy.Platon, Phaedrus 246d, Scaife Viewer, Perseus Digital Library (1.3) δαίμων δὲ τοῖς μὲν εὐτυχεῖ καθ᾽ ἡμέραν, ἡμῖν δ᾽ ἀπορρεῖ. → los zaś im sprzyja każdego dnia, nam zaś zanika.Sofokles, Electra 999–1000, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, Μνημοσύνη (1.3) ὅτου δʼ ἀπορρεῖ μνῆστις εὖ πεπονθότος, οὐ ἂν γένοιτʼ ἔθʼ οὗτος εὐγενὴς ἀνήρ. → ten, u kogo zanika pamięć o doznanym dobru, nie może już być szlachetnym człowiekiem.Sofokles, Aias 523–524, Scaife Viewer, Perseus Digital Library (1.3) τῶν μὲν ἁμαρτημάτων ἀνεξάλειπτος ἡ μνήμη παραμένει, τῶν καλῶν δὲ ταχέως ἀπορρεῖ. → Niezatarta pamięć o błędach pozostaje, o pięknych rzeczach zaś szybko zanika.Pseudo-Longinos, De sublimitate 33,3, Scaife Viewer, Perseus Digital Library (1.4) κατακορὴς δὲ συνουσία καὶ οὐ ἴσχουσα τὸν διὰ χρόνου πόθον ἀπορρεῖν ἀλλήλων ποιεῖ ὑπερβολαῖς πλησμονῆς. → Nadmierna zażyłość, nie podtrzymująca tęsknoty z upływem czasu, sprawia przez nadmiar przesytu, że ludzie oddalają się od siebie.Platon, Leges 6,776a, Scaife Viewer, Perseus Digital Library (1.4) ὁ δὲ Λεόντιος ἀλόγως πως κατὰ τὸν θόρυβον ἀπέρρευσε. → Leontios zaś w zamieszaniu jakoś nierozważnie wymknął się.Polibiusz, Historiae 5,15,7, Scaife Viewer, Perseus Digital Library (1.4) ὁ δὲ Ἄρατος ἀπορρέων ἤδη τῆς αὐλῆς καὶ κατὰ μικρὸν ἑαυτὸν ἀνακομιζόμενος ἐκ τῆς πρὸς τὸν Φίλιππον συνηθείας. → Aratos zaś, już oddalając się od dworu i stopniowo wycofując się ze swojej zażyłości z Filipem.Plutarch, Aratus 51, Scaife Viewer, Perseus Digital Library
(1.1-2) ἀπορρέω + ἀπό + → odpływać / wypływać / odpadać od / z kogoś / czegoś (1.1) ἀπορρέω + ἐκ + → wypływać / wydobywać się z kogoś / czegoś (1.4) ἀπορρέω + ἀπό + → odłączać się / oddalać się od kogoś / czegoś (1.4) ἀπορρέω + → oddalać się / odłączać się od kogoś / czegoś
ῥέω
od ἀπό + ῥέω
W języku epickim występuje forma ἀπορρείω. LSJ odnotowuje ponadto rzadkie przenośne użycie z δόξης → tracić sławę, podupadać w opinii (Plutarch, Regum et imperatorum apophthegmata 199a) oraz specjalistyczne użycie astrologiczne z ἀπό w znaczeniu być oddzielonym od (Serapio, Catalogus Codicum Astrologorum Graecorum 1,101–102).