κατοικέω ()

katoikéō

czasownik (1.1) przechodnio: zamieszkiwać, zasiedlać, kolonizować, zajmować jako siedzibęHenry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, A Greek-English Lexicon, hasło „κατοικέω”, Classical Language Dictionary, Berlin-Brandenburgische Akademie der Wissenschaften (1.2) nieprzechodnio: mieszkać, zamieszkiwać, osiedlać się, przebywać (1.3) zarządzać, administrować; w stronie biernej, o państwie lub mieście: być zarządzanym, być urządzonym (1.4) o mieście lub osadzie: leżeć, być położonym, znajdować się

(1.1-4) czasownik kontraktowy na -έω, należący do I koniugacji; w systemie praesentis samogłoska ε tematu ulega kontrakcji z samogłoską końcówki, por. κατοικῶ, κατοικεῖς, κατοικεῖ, κατοικοῦμεν, κατοικεῖτε, κατοικοῦσι(ν).Wilfred E. Major, Michael Laughy, Ancient Greek for Everyone, §§ 17.2–17.3, Dickinson College Commentaries

(1.1) ἔνθα μετὰ Σαμίων ἔσχε τε καὶ κατοίκησε πόλιν Ζάγκλην → gdzie wraz z Samijczykami zajął i zasiedlił miasto ZankleHerodot, Ἱστορίαι 7.164.1, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη” (1.1) Ταύτην ποτὲ τὴν χώραν κατῴκησαν Κιρραῖοι καὶ Κραγαλίδαι → Tę ziemię niegdyś zamieszkiwali Kirrajczycy i KragalidziAjschines, Κατὰ Κτησιφῶντος 3.107, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη” (1.1) κατοικεῖ τούσδε τοὺς τόπους σαφῶς → z pewnością zamieszkuje te miejscaSofokles, Φιλοκτήτης 40, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη” (1.2) ὁ κατοικῶν ἐν οὐρανοῖς ἐκγελάσεται αὐτούς → ten, który mieszka w niebiosach, wyśmieje ichSeptuaginta, Ψαλμοί 2,4, Deutsche Bibelgesellschaft (1.2) καὶ καθ᾽ αὑτοὺς ἐν Σπάρτῃ κατῴκησαν → i sami osiedlili się w SparcieIsokrates, Παναθηναϊκός 12.255, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη” (1.2) ἵνα χρὴ κατοικεῖν → gdzie trzeba mieszkaćArystofanes, Ὄρνιθες 153, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη” (1.3) καὶ τὰς Ἀθήνας ὡς κατῴκηνται καλῶς → i Ateny, jak dobrze są zarządzaneSofokles, Οἰδίπους ἐπὶ Κολωνῷ 1004, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη” (1.4) τὰς πόλεις τὰς τὴν Ἀσίαν κατοικούσας → miasta położone w AzjiIsokrates, Φίλιππος 5.123, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, „Μνημοσύνη”

(1.1) κατοικέω + → zamieszkiwać / zasiedlać coś (1.2) κατοικέω + ἐν + → mieszkać / osiedlać się w czymś

obok przechodniego użycia „zamieszkiwać, zasiedlać” czasownik bardzo często występuje nieprzechodnio w znaczeniu „mieszkać, osiedlać się”, zarówno bez dopełnienia, jak i z ἐν + . LSJ podaje także szczególne użycie czasownika w odniesieniu do miasta w znaczeniu „być położonym, znajdować się”, por. Isokrates, Φίλιππος 5.123.